Θερμό κύμα (καύσωνας): Ορισμός και χαρακτηριστικά

2018-07-19

Παρόλο που δεν υπάρχει κάποιος επίσημος ορισμός για το τί ακριβώς είναι ο καύσωνας (εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τοπικούς παράγοντες και το κλίμα της εκάστοτε περιοχής) παρόλα αυτά μπορούμε να ορίσουμε τί είναι ένα θερμό κύμα (heat wave) και να δώσουμε κάποια ορισμένα ευρέως αποδεκτά χαρακτηριστικά ενός καύσωνα.

Ως θερμό κύμα (heat wave) ορίζεται η μεταφορά ή επικράτηση, πολύ θερμών, τροπικών κατά κύριο λόγο, αερίων μαζών προς/σε μια περιοχή. Οι εν λόγω θερμές αέριες μάζες για να χαρακτηρισθούν ως θερμό κύμα ή καύσωνας για μια περιοχή, θα πρέπει να ξεπερνούν κατά πολύ τον μέσο όρο των κλιματικών τιμών της εν λόγω περιοχής, η οποία και επηρεάζεται από αυτές. Οι θερμές αέριες μάζες μεταφέρονται ή επικρατούν στα κατώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας και κυρίως σε αυτά που βρίσκονται κοντά στην επιφάνεια της θάλασσας (<1500μ). 

Η υψηλότερη καταγεγγραμένη θερμοκρασία στον πλανήτη, είναι στην λεγόμενη Κοιλάδα του θανάτου στην Νεβάδα των ΗΠΑ, η οποία κατέχει το παγκόσμιο ρεκόρ των 56.6ο κελσίου.

Καύσωνας: Παρόλο που δεν υπάρχει κάποιος επίσημος ορισμός όπως σημειώθηκε και προηγουμένως, υπάρχουν κάποια ορισμένα χαρακτηριστικά για τον καύσωνα τα οποία είναι ευρέως αποδεκτά. Στην χώρα μας, ως καύσωνας μπορεί να ορισθεί μία θερμή εισβολή (ως επί το πλείστον την περίοδο του θέρους) από την ευρύτερη περιοχή της Β.Αφρικής (η της Ασίας σπανιότερα) για τουλάχιστον 48 ώρες (2 ημέρες) και κατά τις οποίες, η μέγιστη θερμοκρασία είναι ίση ή μεγαλύτερη των 38ο κελσίου και η ελάχιστη δεν πέφτει κάτω από τους 26-28ο κελσίου. Δύο ακόμη βασικά χαρακτηριστικά, αφορούν την σχετική υγρασία και τον άνεμο. Οι τιμές της σχετικής υγρασίας κατά την περίοδο ενός καύσωνα είναι αυξημένες (>45%) ενώ παράλληλα επικρατούν ασθενείς άνεμοι (δεν ξεπερνούν τα 2-3 μποφόρ) ή άπνοια. Οι τελευταίοι δύο παράγοντες συμβάλλουν σημαντικά στον δείκτη δυσφορίας (heat index).

Δείκτης δυσφορίας (heat index) ανάλογα με την θερμοκρασία σε συνάρτηση με την σχετική υγρασία.


Επιμέλεια άρθρου: Μάρκος Στέφανος Γεωργιάδης